Khoa học dịch thuật

Khoa học dịch thuật

Dịch thuật
Ngôn ngữ là một phần hấp dẫn và phức tạp của xã hội loài người. Ngay cả những nhà ngôn ngữ học đáng kính nhất cũng không thể đưa ra con số chính xác có bao nhiêu ngôn ngữ trên thế giới- chưa nói đến những phương ngữ đa dạng trong nội bộ các ngôn ngữ đó (Ngôn ngữ học xã hội, 2014)

Điều thú vị nhất – cũng đặt ra những thách thức lớn nhất cho dịch giả – là từ ngữ không phải lúc nào cũng có cùng ý nghĩa giữa các ngôn ngữ khác nhau. Vì thế, từ ngữ không chỉ là từ ngữ – chúng có nền tảng văn hóa và lịch sử đằng sau mà chỉ những người đã lớn lên và đắm mình trong ngôn ngữ đó mới thực sự hiểu được.

Sự mơ hồ giữa các ngôn ngữ và phương ngữ là một thách thức lớn cho các nhà khoa học nói riêng và đã trở thành trọng tâm của nhiều dự án nghiên cứu. Nếu một nghiên cứu khoa học được viết bằng tiếng Pháp, ai có thể chắc chắn rằng bản tiếng Anh hay tiếng Trung của nó có cùng ý nghĩa như tác giả ban đầu dự định.

Nghiên cứu dịch thuật

Đương nhiên, rất nhiều bản dịch nghiên cứu khoa học đã được thực hiện. Hầu hết các nghiên cứu quan trọng hoặc một phần các nghiên cứu đó có xu hướng được dịch sang một ngôn ngữ khác cho các học giả cùng đọc.

Một số nghiên cứu đã xem xét các sai lệch, và hậu quả phát sinh từ bản dịch tồi.  Ví dụ như một nghiên cứu được tiến hành  năm 2011 (Shuttleworth, M.) xem xét các bản dịch của 1354 đoạn văn bản đăng trong 62 bài viết trên tạp chí  Scientific American   bằng một vài ngôn ngữ khác nhau, trong khi  Sharkhas (2009)  thực hiện đánh giá chất lượng các bản dịch Anh-Ả Rập về khoa học đại chúng. Cả hai phát hiện ra rằng những khác biệt quan trọng liên quan đến đa dạng văn hóa và khác biệt ngữ nghĩa.

Tạp chí The Translator đã xuất bản một ấn phẩm đặc biệt thú vị về những nghiên cứu chủ chốt xoay quanh khoa học và dịch thuật năm 2011, bao gồm nghiên cứu của Shuttleworth.

Dịch máy

Hàng triệu, có lẽ là hàng tỉ USD đã được đổ vào các công cụ dịch máy trong vài thập kỷ qua. Nhưng bạn chỉ cần có một chút kinh nghiệm khi sử dụng  công cụ dịch rất phổ biến là Google Translate để biết rằng vẫn còn một chặng đường dài phải đi. Thật không may, chúng ta vẫn chưa tiến đến giai đoạn mà các nhà khoa học có thể đặt trọn niềm tin vào máy dịch tự động.

Mặc dù đã có những bước tiến rất xa trong vòng 40 năm qua, vấn đề căn bản trong dịch thuật vẫn tồn tại – ngôn ngữ quá phức tạp.  Philipp Koehn, một nhà nghiên cứu máy dịch thuật tại trường Tin học, Đại học Edinburgh nói với kênh BBC, “Ngôn ngữ luôn luôn mơ hồ, vì thế bạn không thể luôn áp dụng các quy tắc, và những từ vựng mới luôn xuất hiện, vì thế bạn cần có người liên tục duy trì những quy tắc đó.” (BBC, 2012)

Tương lai của dịch thuật

Cân nhắc những thành quả mà khoa học dịch thuật đã đạt được trong những thập kỷ qua, không có gì phải nghi ngờ là chúng ta đang tiến tới gần hơn với những bản dịch chính xác hơn.

Tuy nhiên, vẫn cần một thời gian nữa trước khi các nhà khoa học có thể hoàn toàn tin tưởng bản dịch do máy tính đưa ra, bởi trong nhiều trường hợp, hậu quả từ bản dịch tồi là hết sức nghiêm trọng. Hãy tưởng tượng nếu một cuốn sách giáo khoa y khoa dành cho các bác sĩ mới nhầm lẫn một số lý thuyết quan trọng mà xem.

Vì vậy, trong khi khách du lịch, các doanh nghiệp và sinh viên ngôn ngữ đã có thể tiếp cận những công cụ tuyệt vời cho những bản dịch thông thường với độ chính xác có thể tin được, thì các nhà khoa học vẫn sẽ phải tiếp tục nghiên cứu và phát triển công cụ dịch máy thêm nhiều năm nữa.


DỊCH SỐ là một trong số những nhà cung cấp dịch vụ dịch thuật hàng đầu tại Hà Nội. Ngoài ra, công ty còn cung cấp dịch vụ dịch thuật đối với hơn 20 loại ngôn ngữ khác nhau. Công ty Dịch Số đáp ứng nhu cầu dịch thuật tài liệu kỹ thuật, pháp lý, học thuật, y học và marketing, cùng nhiều loại tài liệu khác. Quý khách hàng vui lòng tham khảo thêm thông tin trên website http://www.dichso.com/ hoặc liên hệ hotline +84 934 425 988.

Share this post

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *